feiten over het carrièreverloop van vrouwen in de wetenschap

Noodzaak van begeleiding van vrouwen in de wetenschap

Het is niet voor niets dat de meeste Nederlandse universiteiten Het Charter Talent naar de Top hebben ondertekend. Hoewel er meer vrouwen (53,6%) dan mannen afstuderen aan de universiteiten, blijkt dat bij iedere carrièrestap in de wetenschap het percentage vrouwen daalt: er zijn in Nederland circa 45% vrouwelijke promovendi, ongeveer 33% vrouwelijke ud’s, ruim 21% uhd’s en minder dan 15% vrouwelijke hoogleraren (Gerritsen, Van der Sande, Verdonk en Visser, 2012).

Daarnaast geldt in zijn algemeenheid dat in de wetenschap begeleiding op het gebied van work-life balance en vaardigheden zoals leidinggeven, netwerken, de pers te woord staan, prioriteren en interpersoonlijke communicatie nauwelijks aandacht krijgt. Terwijl het in het bedrijfsleven de normaalste zaak van de wereld is dat je op deze vaardigheden getraind en gecoacht wordt. Het lijkt alsof er op grond van je intellectuele eigenschappen verwacht wordt dat je dit allemaal maar ‘uit jezelf’ moet kunnen. Onzin natuurlijk!

Vrouwen, deeltijd, zorgtaken en ambities

De meeste mannelijke wetenschappers en een deel van de vrouwelijke wetenschappers zelf denken dat vrouwen door deeltijdwerk en zorgtaken minder ambitieus zijn. Onderzoek toont echter aan dat er geen verschil is in ambitie, motivatie en toewijding tussen vrouwelijke en mannelijke wetenschappers. Vrouwen in vooral de lagere wetenschappelijke functies werken gemiddeld weliswaar iets vaker in deeltijd, maar het verschil in uren is klein en op hoogleraarposities werken vrouwen en mannen zowat evenveel volgens de officiële cijfers (0,85 fte vs. 0,88 fte). Toch maken ook wetenschapsters die full time werken en geen kinderen hebben, minder snel carrière dan mannen (Van den Brink, 2011).

Wat zijn wel oorzaken?

Bij werving en selectie kiest men het liefst mensen die op hem of haar lijken. En, omdat er meer mannen in de wetenschap werken kiezen zij het liefst…Juist, mannen! Daarbij komt dat de meeste hoogleraren benoemd worden in een gesloten procedure. Ook scouts zijn meestal mannen met mannelijke netwerken.

Daarnaast handelen en reageren vrouwen grosso modo anders dan mannen en hebben ze te maken met een ander verwachtingspatroon waardoor ze terechtkomen in een double bind: ze worden gezien als óf te bescheiden óf te dominant (Van den Brink 2011). Daarbij moeten ze ook nog eens alles in één zijn: een wetenschapster met ambitie, een carrièrevrouw, een perfecte moeder én een geweldige kok.

Heb ik je interesse gewekt? Neem dan vrijblijvend contact op, ik ben je graag van dienst!

Bronnen:
Hoogleraarbenoemingen in Nederland (m/v), dr. M. van den Brink, Nijmegen 2011.
Monitor Vrouwelijke Hoogleraren 2012, samenstelling M. Gerritsen, J. van der Sanden, T. Verdonk en A. Visser 2012.

Vrouw In De Lift is onderdeel van Bureau Christiaens Advies & Coaching te Nijmegen en biedt coaching en training aan hoogopgeleide vrouwen in hun werk en loopbaan.